³[³} íº¹¤ã >åšã ë³=ì³[t¡[ÎÚà> J¹Kã šå[X ¯à¹ã

³³àR¡îR¡Kã ³t¡³ƒKã "ó¡à*¤à >åšã ë³=ì³[t¡[ÎÚà>[Å}Kã ³¹³ƒà 'ìJàÚ "Úà´¬>à JR¡>¹³ìƒú ³[Î >åšã[Å}>à Úå[>¤[΢[t¡ƒà W¡;tå¡>à ºàÒü[¹A¡ t¡´¬à, ÎàÒüX >;yKà ë³=ì³[t¡Gt¡à ³ÅA¡ ë=àA¡šà šå[X "³à ³Åà>à ëÅ´¬[Î "¹àÚ¤à *Òü¹³ìƒ¡ú "ƒå¤å R¡[ÎKã ³à캳[΃[ƒ "ì>ï-"ì>ï¤à ëšà; šåì=àA¡šà R¡´¬à "³Îå} R¡[γA¡Îå šåì=à[Aá¤à "ƒåP¡´¬à >åšã ³Úà³ "³à íº¹¤[>¡ú
Hypatia (C. 370-415) : 'ìJàÚ>à JR¡¤ƒà Hypatia "[Î šõ[=¤ãKã "Òà>¤à >åšã ë³=ì³[t¡[ÎÚà>[>¡ú ÒàÒüš[t¡Úà =àÚ>Kã KøãÎ íº¤àB¡ã Mexandria ëA¡ï¤à ³ó¡³, ëÒï[\A¥¡à Òü[\œ¡ íº¤àB¡ã ³>å} W¡Äà íº¤à º³ "[΃à C 350-370 ƒà ëšàA¡[J¡ú ³ÒàA¡ The Theon of Alexandria Kã ³W¡à>åšã[>, ³šà [=*>[ƒ [ó¡ìºàìÎàó¡¹[> "³Îå} ë³=ì³[t¡[ÎÚà>[>¡ú ÒàÒüš[t¡Úà>à ³šàKã "S¡Kã =¤v¡û¡à ³ìt¡R¡ šà}º´¶ã "ƒåKà ³ÅàKã *Òü>à "S¡Kã =¤A¡ ³Úà³ "³Îå Òü¹´¶ã¡ú ³ÒàA¡ Úå[>¤[΢[t¡ *¤ "ìºA¡ì\[@ƒøÚàKã ³ÅA¡ >àÒü¹¤à ëšøàìó¡Î๠*Òü¹´¶ã¡ú "ºì\¤öàÒüA¡ ÒüìE¡Î> "³Îå} ëA¡à[>A¡ ëÎG@ƒà ¯àA¢¡ ët¡ï¹´¶ã¡ú ³ÒàA¥¡à γ剃à W¡;[º¤à \Òà\[Å}ƒà >å[³;, =à, =¯à[@µW¡àA¡[Å}Kã ³ó¡³ JR¡ÒĤà Jè;ºàÚ 'Astrolabe' ÒàÚ¤[Î šåì=àAá´¶ã "³Îå} óÃå¡Òüƒ[Å}Kã "šà-"Aè¡} *Ĥà Jè;ºàÚÎå šåì=àAá´¶ã¡ú ºàÒü¤A¡ =ã¤>à ÒàÒüš[t¡ÚàKã =¤A¡ šè´•³A¡ "ƒå ³àR¡[J¹´¶ã "ƒåKà  ¯àA¢¡[Å}ƒåKã ³[³}[Å} "³Îå} "ìt¡àÙà ³ã[Å}>à ³àKã ¯àA¢¡tå¡ ë¹ó¡¹ ët¡ï¤ƒå Jv¡û¡³A¡ JR¡[º¡ú =àÚ>à ³³àR¡îR¡Kã ³t¡³ƒà ÒàÒüš[t¡Úà "[Î ëKøt¡ ë³=ì³[t¡[ÎÚà> "³[> ÒàÚ>à ëºï>[¹¡ú ³ÒàA¡ & [ƒ 415 Kã ³àW¢¡ =àƒà "ìºA¡ì\[@ƒøÚàƒà [št¡¹ ëA¡ï¤à "³Kã [ºƒ¹[ÅšA¡ã ³Jàƒà ëÒï¤à #ìÒï "³ƒà ÒàÒüš[t¡Úà [Å[J¡ú
Mary Somerville (1780-1872) : Òü} 1780 Kã [ƒìδ¬¹ 26 t¡à ¤õìt¡>Kã ëÑHþàt¡ìº@ƒƒà Mary Somerville ëšàA¡[J¡ú ³t¡³[΃à >åšãƒà "ó¡¤à &ƒå¸ìA¡Î> šã¤[Î Úà´•à ƒ¹A¡à¹ *Òü>¹³ìƒ¡ú "ƒå³A¡šå ë³¹ã[ƒ ë³=ì³[t¡Gt¡à Úà´•à =¯àÚ Úà*¹´¶ã "³Îå} ³ÒàA¥¡à R¡[´Ã¤³îJ ºàÒü[¹A¡ t¡´•¤à ëÒà;>¹´¶ã¡ú ³ÒàA¥¡à ³Úè³ƒà ³=”zà ëÒà;>ƒå>à ³îÒ-³[Å} t¡´Ã´¶ã "ƒåKà Òü³å}-³>å}Kã ³ã[Å}Kà ëºàÚ>>à ³t¡³ ëºÀ´¶ã¡ú "ìšàA¡šà ³šà[ƒ ë>®¡ãKã ®¡àÒüÎ &ƒ[³ì¹º Î๠[¯[ºÚ³ \\¢ ó¡àÚ¹ìó¡àG[>¡ú ë³¹ãKã ">ãÇ¡¤à ³šåì¹àÒü¤à [¯[ºÚ³Îå ÎàÒüXt¡à =¯àÚ Úà*¹´¶ã "ƒåKà ë³¹ã¤å ³ÒàB¡ã ³îÒ-³[Å}ƒà šèA¥¡ã} ë=ïK;[š¹´¶ã¡ú Òü} 1827 t¡à ë³¹ã¤å ëóø¡e¡ ë³=ì³[t¡[ÎÚà> Laplace >à Òü¤à ºàÒü[¹A¡ "³à yàXìºt¡ ët¡ï>¤à ÒàÚ¹´¶ã, "ƒåKà ³ÒàB¡ã =¤v¡ûå¡ Úà´•à ³àÚ šàA¡šà "³à *Òü¹´¶ã¡ú ³[ÎKã tå¡}ƒà ë³¹ã>à ³ÒàB¡ã šå[XKã "ì¹´¬à ³t¡³ƒå ³¹ç¡ *Òü¤à [¹ÎW¢¡ ³Úà³ "³à ët¡ï>¤à W¡;=¹´¶ã¡ú ³ÒàB¡ã =¤A¡[Å}ƒåKンv¡û¡à ³ÒàA¡šå ÒüA¡àÚJå´•¤à ³Úà³ "³à šã¹´¶ã¡ú ¤õìt¡> yû¡àl¡üÄà ³ìR¡à@ƒà W¡Òã Jè[ƒ}Kã ëÎ[º} 200 Kã [Î[¤º ëšX> šãƒå>à ÒüA¡àÚJå´•[J, Òü} 1835 ƒà Mary Somerville ¤å ë¹àìÚº &ìÑ|àì>à[³ìA¡º ëÎàÎàÒü[t¡Kã "Òà>¤à >åšã ë³´¬¹ *Òü[J¡ú *Gìó¡àƒ¢ Úå[>¤[΢[t¡ƒà íº¤à Somerville A¡ìº\ "ƒå ³ÒàB¡ã ³[³} ëºïƒå>à [³} ë=à>[J¤[>¡ú ë³¹ã Òü} 1872 Kã >줴¬¹ 29 ƒà Naples, Òüt¡ºãƒà t¡àÒü¤R¡ =àìƒàA¡[J¡ú
Ada Lovelace (1815-1852) – ³ÒàA¡ Òü}[ºÎ ë³=ì³[t¡[ÎÚà>[> "³Îå} "Òü¤ã "³[>¡ú ³ÒàA¡ Òü} 1815 Kã [ƒìδ¬¹ 10 ƒà Òü}ìº@ƒKã º@ƒ> ÎÒ¹ƒà ëšàA¡[J¡ú ³šàKã ³[³}>à ëºàƒ¢ ¤àÒüì¹à>[> A¡[¤[> "ƒåKà ³³àKã ³[³}>à Anne Issabella ëA¡ïÒü, ë³=ì³[t¡Gt¡à Úà´•à šà³\¤à *Òü¹´¶ã "ƒåKà ³W¡à>åšã¤å Úà´•à ó¡\¹¤à &ƒå¸ìA¡Î> ó¡}ÒĤà ëÒà;>¹´¶ã¡ú "ƒå¤å ³t¡³ƒåƒ[ƒ >åšã[Å}Kンv¡û¡[ƒ ³ƒå³A¡ W¡;>¹³ìƒ¡ú W¡Òã 17 Ç¡¹A¡šƒà Ada >à "ó¡à*¤à ë³=ì³[t¡[ÎÚà> "³Îå} &[g[>Ú๠W¡à캢Π¤àì¤\Kà ë=}>¹´¶ã¡ú ¤àì¤\[ƒ ³ÒàB¡ã ‘&>à[º[t¡ìKº &[g>’ "ƒå šåì=àA¥¡¤à ëÒà;>¤ƒà =¤A¡ Úà´•à [W¡À´¶ã, &[g> "ƒå[ƒ ƒ¹A¡à¹ *Òü¤à ëšøàKøà³ ët¡ï¤à Úà¤à A¡´šå¸t¡¹[>¡ú Ada >à ³ÒàB¡ã "S¡Kã =¤A¡ "ƒå šàA¡ì=àA¡-W¡àl¡üì=àA¥¡¤à ëÒà;>¹´¶ã¡ú "ƒåKà "Òà>¤à A¡´šå¸t¡¹ ëšøàKøà³[> ÒàÚ>à ëÒï[\A¡ JÄ[¹¤à ëšøàKøà³ "ƒå ³ÒàA¥¡à Òü¹´¶ã¡ú "ƒå¤å "¯à¤[ƒ ¤àì¤\Kã &>à[º[t¡ìA¡º &[g> "ƒå A¡ìƒïîR¡ƒÎå Åà[Jì‰, Òü} 1940 ƒà ëšøàKøà³ ët¡ï¤à Ú๤à A¡´šå¸t¡¹[Å} t¡ìÅ}>à íº¹¤à ³t¡³ƒå ó¡à*¤[ƒ¡ú Ada Lovelace šå ³t¡³ šè´¬ƒà šõ[=¤ãKã "Òà>¤à A¡´šå¸t¡¹ ëšøàKøà³¹ "³à *Òü>à >ã}[Å}[º¡ú ³[Î Úà´•à W¡àl¡ü¤à ÒüA¡àÚ Jå´•¤à "³[> 'ìJàÚKã šå[Xƒà Òüì´šv¡û¡ A¡´šå¸t¡¹Kã ³¹³ƒà JÄ[¹¤³îJ¡ú Ada Lovelace Òü} 1852 Kã >줴¬¹Kã t¡à} 27 t¡à ³ÅàKã W¡Òã 37 Ç¡¤ƒà t¡àÒü¤R¡ =àìƒàA¡[J¡ú
Florence Nightingale (1820-1910) : ‘=àl¡üî³ šàÚ¤ã >åšã’ ÒàÚ>à ³ãÚà´•à JR¡>[¹¤à ëóáàì¹X >àÒü[t¡Uº Òü} 1820 Kã ë³ 12 ƒà Òüt¡ºãKã Florance, Tuscany ƒà íº¤à [®¡ºà ëA¡àº[´¬Úàƒà Òü>àA¡ JåÀ¤à ¤õ[t¡Å ëó¡[³ºã "³ƒà ëšàA¡[J¡ú ëó¡[³ºã "[Î>à Òü} 1821 ƒà Òü}ìº@ƒƒà ºàv¡ûå¡>à >àÒü[”zUº "[Î Embley, Hampshire "³Îå} Lea Hurst, Derbyshire ƒà W¡àl¡ü¹A¡[J¡ú >àÒü[t¡Uº "[Î Òü}[ºÎ ëÎà[ÎìÚº [¹ìó¡à³¢¹[>, ëÑz[t¡[ÎÚà[Ä "³Îå} ë³àƒ>¢ >[΢} ó¡àl¡ü@ƒ¹[>¡ú ³Úà´•à ÒüJR¡ JR¡>ƒ¤[ƒ ëóáàì¹X ³àR¡[\> =à¤à ëÑz[t¡[ÎÚà> "³[> ÒàÚ¤[Î[>¡ú ³ÒàA¥¡à ët¡ï¹´¬à =¤[v¡û¡ [ŤKã W¡à} "[Î Úà´•à Ò”‚Ò>¤[>¡ú ëóáàì¹X>à Crimean War ƒà "ìÅàA¡šà ºà@µã[Å} ëΤà ët¡ï>¤à W¡;º´¶ã¡ú ³ÒàA¡ "³Îå} ³ÒàB¡ã >΢[Å}>à "ìÅàA¡-"š>[Å}Kã ëΤà ët¡ïƒå>à =¯àÚ[Å} A¡À´¶ã, ³ƒåƒà ³ÒàA¥¡à ëÑz[t¡G Åã[\Ä[J ³ƒå[ƒ "ìÅàA¡šà ºà@µã[Å} [Å[¹¤ƒå ëÒà[Ñšt¡àº[Å}Kã ó¡ã¤³[Å}>[> ÒàÚ¤ƒå $;[J¹´¶ã ºàº ëÅàA¥¡¤>à *Òü[J샡ú ëóáàì¹X>à ëÑz[t¡[ÑzG Åã[\Ä[J¤ƒå>à A¡[¹Kã "ìÅàA¡šà ³ã[Å>à [Å[¹¤ì>à ÒàÚ¤ƒå ιA¡à¹ƒà JR¡Ò>¤ƒà ³ìt¡R¡ šà}º´¶ã¡ú ³[ÎKã ó¡º>à [Îó¡àÚ[Å}ƒà "³Îå} Ú賃à [ŤKã W¡à}ƒå Úà´•à Ò”‚Ò>[J¡ú 
³¹ç¡ *Òü>à ëóáàì¹X>à Òüì>à쮡[t¡¤ Køàóô¡Î "³Îå} W¡àt¢¡ ³Úà³ "³à šåì=àAᴶ㠳ƒå>à ëÑz[t¡[ÑzG ëÅ´ÃKà ιA¡à¹ƒà Úà´•à ºàÚ>à [ŤKã W¡à} JR¡ÒÀ´¶ã¡ú ³[ÎKã ³³àR¡ƒ[ƒ "[ÎP¡´¬à ëÑz[t¡[ÑzG "[Î Åã[\Ĺ³ìƒ¡ú ëóáàì¹XA¡ã =¤A¡ "[Î "ÎåB¡ã ³t¡ãA¡ ³¹ç¡ *Òü¤ƒå>à ¤õ[t¡ÅA¡ã ëÎ[º} 10 ë>àt¡A¡ã ³>ã}ƒà ³ÒàB¡ã ëó¡àìt¡à Òà[šÃ¤[Î W¡Òã 20 Ç¡¹Aá¤[> "³Îå} ³ÒàA¡šå ÒüA¡àÚJå´•[¹¤[>¡ú ³ÒàA¡ Òü} 1910 Kã "KÑz 13 ƒà Òü}º@ƒKã
May Fair, London ÎÒ¹ƒà ë>àUà[J¡ú
Maryam Mirzakhani (1977-2017) – 
Maryam Mirzakhani Òü} 1977 A¡ã ë³ 2 ƒà Òü¹à>Kã ëA¡à>å} Tehran ƒà ëšàAáA¡-W¡àl¡ü¹A¡[J¡ú ³ÒàB¡ã [t¡>&\Kã ³t¡³ƒà Òü”z¹ì>ìÑ•º ë³=ì³[t¡ìA¡º *ìº[´šÚàƒ[Å}ƒà Źç¡A¡ Ú๴¶ã, šàìó¢¡v¡û¡ ëÑHþ๠ó¡}[J¤à "Òà>¤à Òü¹à[>Úà> áàyã[> "³Îå} Î>àKã 볃º ">ãÎå ó¡}[J¡ú Òü} 1999 ƒà Sharif University of Technology ƒKã [¤ ÎàÒüX šàÎ ët¡ï[J¡ú ³tå¡}ƒà Úå &Î &ƒà W¡;tå¡>à ëKø\åìÚÎ> ëºàÒü¹¤à ³tå¡}ƒà Òü} 2004 ƒà Ò¤àƒ¢ Úå[>¤[΢[t¡ƒKã [š'W¡ ó¡}[J¡ú ³ÒàA¥¡à ë³=ì³[t¡Gt¡à Úà´•à ³àR¡[\> =à¤à [¹ÎW¢¡ ët¡ï¤Kンv¡û¡à Òü} 2009 ƒà Blumenthal Award ó¡}[J¡ú "¯àƒ¢ "[Î Òü} 1993 ƒà "àì³[¹A¡à> ë³=ì³[t¡ìA¡º ëÎàÎàÒü[t¡>à Leonard M "³Îå} Eleanor B. Blumenthal Kã ³[³}ƒà "S¡ƒà ë=àÒüìƒàA¡-ëÒì@ƒàA¥¡à [¹ÎW¢¡ ët¡ï¤à ³ã*Òü[Å}ƒà šã>¤à [º}J;[J¤[>¡ú Òü} 2013 ƒà Satter Prize ó¡}[J, šøàÒü\ "[Î "àì³[¹A¡à> ë³=ì³[t¡ìA¡º ëÎàÎàÒü[t¡>à "S¡ƒà ë=àÒüìƒàA¡-ëÒì@ƒàA¥¡à [¹ÎW¢¡ ët¡ï¤à >åšã ë³=ì³[t¡[ÎÚà>[Å}ƒà šã¤à šøàÒü\[>¡ú Òü} 2014 ƒà ëAá [¹W¡Î¢ "¯àƒ¢ ó¡}[J¡ú "¯àƒ¢ "[Î *Gìó¡àƒ¢t¡à íº¤à ëAá ë³=ì³[t¡G ÒüX[t¡t塸t¡>à šã¤à "¯àƒ¢[>¡ú Òü} 2014 Kã "KÑz 13 ƒà Îàl¡ü= ëA¡à[¹ÚàKã ëA¡à>å} [Î*ºƒà ët¡ï[J¤à Òü”z¹ì>ìÑ•º A¡ìUöÎ *¤ ë³=ì³[t¡[ÎÚàX "ƒåƒà Dynamics Moduli Space t¡à ó¡\¹¤à ¯àA¢¡ ët¡ï¤Kンv¡û¡à Maryam Mirzakhani ƒà W¡ã}-뺴äà [ó¡Áô¡Î 볃º šãƒå>à "Òà>¤à >åšã ë³=ì³[t¡[ÎÚà> *Òü[J¡ú 볃º "[Î[ƒ "S¡ƒà ë>à줺 šøàÒü\ "³à *Òü>à ëºï>[¹¤[>¡ú
³ÒàA¡ Úå &Ît¡à íº¤à ëÑz@ƒìó¡àƒ¢ Úå[>¤[΢[t¡ƒà "S¡Kã ëšøàìó¡Î๠*Òü[J¡ú ³ƒå "ì>ï¤à Aå¡Òü[‰¤à ³t¡³Kã J«àÒüƒKã W¡àl¡ü¹¤à ë³=ì³[t¡[ÎÚà>[Å}Kã ³>å}ƒà "³[> ÒàÚ>à JÄ[¹¤[>¡ú ³ÒàA¡ [t¡>&\ ³t¡³ƒKã ëÒï>à "S¡ƒà Úà´•à >å}[Å\>à šèA¥¡ã} ºèšÃ´¶ã, ³ÒàA¥¡à ÒàÚ¹´¶ã
"The more time I spend on maths, the more excited I got." "¯à¤[ƒ Maryam Mirzakhani ³ÅàKã W¡Òã 40 Ç¡¤ƒà ë¤öÑz ëA¡X¹>à >àƒå>à Òü} 2017 A¡ã \åºàÒü 14 ƒà Î}Î๠=àìƒàA¡[J¡ú
Shakuntala Devi (1929-2013)– ÅAå¡”zºà 냤ã Òü[@ƒÚàKã "Òü¤ã[> "³Îå} ׸ì³> A¡´šå¸t¡¹ ÒàÚ>à ³Úà´•à JR¡>¹¤à "R¡à} *Òü¤Kã ³šà W¡à>ƒ>à ë=àÒüìƒàA¡-ëÒì@ƒàA¥¡à íÒì=àÒü-[Å}ì=àÒü¹¤à ³ÒàB¡ã ³P¡o "ƒå>à Tye Guinness Book of World Records Òü} 1982 Kã &[ƒÎ@ƒà ³ÒàB¡ã ³ó¡³ "³à A¡>¤à R¡[´Ã¤[>¡ú
"Òü¤ã "³à *Òü>à 냤ã>à ë>à줺, ë³=ì³[t¡G, š\º "³Îå} &ìÑ|àì>à³ã Úà*>à ºàÒü[¹A¡ A¡Úà "³à Òü¹´¶ã¡ú
'The World of Homosexuals' ëA¡ï¤à ºàÒü[¹A¡ "[Î ³ÒàA¥¡à Òü¹´¶ã¡ú ³[Î Òü[@ƒÚàƒà Homosexuality Kã ³¹³ƒà "Òà>¤à í>>¤[>¡ú ³ÒàA¥¡à ëÒàì³àìÎGåìÚ[º[t¡ "[Î JR¡>>¤à W¡R¡[ÅÀ´¶ã "³Îå} [ó¡Á¡ "[΃à "Òà>¤à =¤A¡ ët¡ï¤à ³ã[>¡ú
"R¡>¤à šå[X – ÅAå¡”zºà 냤ã Òü[@ƒÚàKã A¡>¢àt¡A¡à ëÑzt¡A¡ã ë¤Uìºà¹ [Ît¡ãƒà Òü} 1929 Kã >줴¬¹ 4 ƒà A¡>àƒà ¤öà[Õ¡o ëó¡[³ºã "³ƒà ëšàA¡[J¡ú ³šà[ƒ ët¡´šº [šøÑz *Òü¤Kã ³àìÚàv¡û¡à íº¹´¶ã "ƒåKã ³×;t¡à ÎA¢¡Î "³ƒà Úà*¹´¶ã "ƒåKà yàìš\ "à[t¢¡Ñz (ë=ï¹ã ">ãƒà Úà>¤à íW¡ƒà W¡;šà), ºàÒü*> ët¡³¹ (ë>à}Åà¤å ët¡=Ò>¤à "³Îå} t¡àA¡[š¤Kã =¤A¡), t¡àÒüt¡ì¹àš ¯àA¡¹ (ë=ï¹ãKã ³=v¡û¡à W¡;šà) "³Îå} ë³[\[GÚà> "³Kã =¤A¡ ët¡ï¹´¶ã¡ú ³W¡à>åšã>à W¡Òã "׳ Ç¡¹A¡šƒà ³šà>à A¡àƒ¢[yA¡ "³à t¡[´¬¤ƒà ³W¡à>åšãKã ³Åã} ³Úà³ "³à >ã}[Å}¤à R¡´¬Kã ³ìt¡ïƒå JR¡[J¹´¶ã¡ú ³šà>à ÎA¢¡Î "ƒå =àìƒàAáKà ³W¡à>åšã¤å ë¹àƒìÅàƒà šåì=àv¡ûå¡>à "S¡ ëÒà;šKã "R¡´¬à ³ìt¡ïƒå $;º´¶ã¡ú ³[Î ³W¡à>åšã>à ëó¡àì³¢º &ƒå¸ìA¡Î> "³v¡à íº[yîR¡ƒà ët¡ï[J¤[>¡ú W¡Òã 6 Ç¡¹A¡šƒà Úå[>¤[΢[t¡ *¤ ³[ÒÇ¡¹ƒà &[¹=ì³[t¡Gt¡à ³ÒàB¡ã ët¡ï¤à R¡´¬ƒå $;º´¶ã¡ú Òü} 1944 ƒà ³šàKà ëºàÚ>>à º@ƒ@ƒà W¡;[J¹´¶ã¡ú
šèA¥¡ã}>à "S¡ ëÒà;šà – ÅAå¡”zºà>à ³ÒàB¡ã &[¹=ì³[t¡B¡ã íÒ-[Å}¤ƒå Åì@ƒàA¥¡à t¡àA¥¡¤Kã šõ[=¤ãKã ³ó¡³[Å}ƒà W¡;º´¶ã¡ú Òü} 1950 ƒà Úåì¹àšt¡à W¡;[J "ƒåKà 1976 t¡à "àì³[¹A¡àKã [>Úå ëÚàA¢¡ [Ît¡ãƒà ³ÒàB¡ã ët¡ï¤R¡´¬ƒå $;[J¡ú Òü} 1988 ƒà ³ÒàA¥¡à Úå &Ît¡à W¡;[J ³ƒåƒà ³ÒàB¡ã šàìó¢¡àì³X[Å}ƒå Úå[>¤[΢[t¡ *¤ A¡à[ºìó¡à[>¢Úà, ¤¹ìA¡[ºƒà ÎàÒüìA¡àìºà\ãKã ëšøàìó¡Îà¹
Arthur Jensen >à ³åÄà [=[\À´¶ã¡ú Jensen >à "ìW¡ï¤à >´¬¹[Å}Kã A¡àºAå¡ìºÎ>[Å} Úà*>à ët¡àR¡à>-ët¡àR¡à>¤à "S¡[Å}ƒà ³ÒàB¡ã ët¡ï¤à R¡´¬[Å}ƒå W¡à} ëÚ}º´¶ã¡ú 
³ìR¡à@ƒà šã[J¤à W¡à}ìÚ}[Å}ƒà Úà*[¹¤[Å}[ƒ 61,629,875 A¡ã A塸¤ ¹ç¡t¡ šåì=àA¡šà "³Îå}
170,859,375 A¡ã 7th root šåì=àA¡š[>¡ú 냤ã>à šã[¹¤à ëšøàì¤Ã³[Å}ƒåKã šàl¡üJå³ ³=}Åã;>à 395 "³Îå} 15 [> ÒàÚ¤[Î Jensen >à  šàl¡ü šã¹´¶ã¡ú ³[Î ë\>ìÎÄà ³ÒàB¡ã ë>àt¡¤åv¡û¡à Òü[Å@ƒå>à =´Ã´¶ã¡ú ë\>ìÎÄà ³ÒàB¡ã ó¡àÒü[@ƒ}[Å}ƒå &A¡àìƒ[³A¡ \ì>¢º Òüì”z[ºì\Xt¡à Òü} 1990 ƒà ëó¡àR¡º´¶ã¡ú
Òü}
1977 t¡à Southern Methodist University ƒà ³ÒàA¥¡à 201-[ƒ[\t¡ >´¬¹Kã 23rd root "ƒå ëÎìA¡@ƒ 50 Kã ³>å}ƒà šàl¡üJå³ šã¹´¶ã¡ú ³ÒàB¡ã šàl¡üJå³ *Òü[¹¤à ³Åã}-546,372,491 "ƒå Úå &Î ¤å¸ì¹à *¤ ëÑz@ƒƒ¢ƒà UNIVAC 1101 Computer >à A¡àºAå¡ìºÎ> ët¡ï¹Kà A¡>ó¡à³¢ ët¡ï¹´¶ã¡ú "[ÎP¡´Ã¤à "ìW¡ï¤à A¡àºAå¡ìºÎ> "³à šàìó¡à³¢ ët¡ï>¤Kンv¡û¡à ëÑš[ÎìÚº ëšøàKøà³ "³à Òü¤à t¡à¹´¶ã¡ú Òü} 1980 Kã \å> 18 ƒà Òü´š[¹ìÚº A¡ìº\ º@ƒ>Kã A¡´šå¸t¡¹ [ƒšàt¢¡ì³”z>à Jèƒv¡û¡à šã¤à 13 digit numbers ">ãKã šå[¹>¤à 7,686,369,774,840x2,465,009,745,779 "[Î ³ÒàA¥¡à $;º´¶ã¡ "³Îå} ³[ÎKã šàl¡üJå³ "ƒå ëÎìA¡@ƒ 28 Kã ³>å}ƒà Úà´•à Wå¡´•à 18,947,668,177,995,426,462,773,730 [> ÒàÚ>à šã¹´¶ã¡ú ë=ïìƒàA¡ "[Î Òü} 1982 Kã [Kì>Î ¤åA¡ *¤ ë¹ìA¡àƒ¢t¡à ³[³} íºJø¤[>¡ú "Òü¤à *Òü[¹¤à ëÑzì¤> [Ѷ=>à ÒàÚ¹´¶ã ³[ÎKã [¹\Âi¡ "[Î>à ÒàÄKã íº[Jø¤à ³*}[Å}ƒKã Úà´•à A¡à ëÒÄà ó¡¤à ëÒ[À ³ƒå[ƒ ³[Î =à\>ã}R¡àÒü *Òüƒ¤à *Òü>à Åã}=àî>¡ú 냤ã>à ³ÒàB¡ã ºàÒü[¹A¡ 'Figuring: The Joy of numbers' "ƒåƒà ë³ì”zº A¡àºAå¡ìºÎ> ët¡ï>¤à ³ÒàA¥¡à Åã[\Ä[J¤à [>Ú³ ³Úೃå Åì@ƒàA¥¡à t¡à[Aá¡ú
ëÒàì³àìÎGåìÚ[º[t¡Kã ³¹³ƒà Òü¤à ºàÒü[¹A¡ Òü} 1977 t¡à ³ÒàA¥¡à ‘[ƒ ¯àÁ¢¡ *¤ ëÒàì³àìÎGåìÚºôÎ’ ÒàÚ¤à Òü[@ƒÚàƒà ëÒàì³àìÎGåìÚ[º[t¡Kã ³¹³ƒà í>>¤à ºàÒü[¹A¡ "³à Òü¹´¶ã¡ú ëó¡à¹ ëÑ|t¡ *>ºã ÒàÚ¤à ƒ[ººKã ëW¡ "ƒåƒà ³ÒàA¥¡à ÒàÚ¹´¶ã ³ƒå[ƒ ët¡à[šA¡ "[Îƒà ³ÒàA¥¡à =¯àÚ Úà*¤>à ³ÒàA¥¡à ëÒàì³àìÎGåìÚº ë³> "³ƒà ºåìÒà}[J¡ "³Îå} ëÒàì³àìÎGåìÚ[º[t¡ Kã ³¹³ƒà Úà´•à >A¡ÅãÄà JR¡>ã}¤Kã "šà´¬ƒå ë=à¹A¡[J¡ú ‘º³Úà>¤à’ "³[> JĹ¤à ºàÒü[¹A¡ "[΃à Úà*[¹¤[ƒ >Òà *Òü[¹¤à Òü[@ƒÚà> ëÒàì³àìÎGåìÚº >ãšà ">ã A¡>àƒàƒà íº¤à [ºìKº ë³[¹ìÚ\ [=[¹¤à 볺 A¡šº, ët¡´šº [šøÑz "³à ëÒàì³àìÎGåìÚ[º[t¡ƒà ³ÅàKã ¯àó¡³ t¡à[Aá¤à "ƒåKà ëÒàì³àìÎGåìÚ[º[t¡Kã ³¹³ƒà íº[¹¤à ºàÒü[¹A¡[Å}Kã ³¹³ƒà ÒÄà ëÚ}¤à ([¹[¤Úå) "[Î[>¡ú ³[Î>à ëºàÒü[Å[À ëÒàì³àìÎGåìÚ[º[t¡ "àÒüÄà Úà¤[> "ƒåKà ³[Î ³šè} ó¡à>à Úà[¤Kƒ¤[> "ƒå³A¡šå ºàÒü[¹A¡ "[Î ³t¡³ƒåƒà "Úà´¬à JR¡>¹³ìƒ¡ú
³ÅàKã šå[X – Òü} 1960 Kã ³ÚàÚ¯àÒüƒà ³ÒàA¡ Òü[@ƒÚàƒà ÒÀA¡[J "ƒåKà ëA¡àºA¡àt¡à "àÒü & &Î *[ó¡Îà¹
Paritosh Banerjee Kà ºåìÒà}[J¡ú "ƒåKà Òü} 1979 ƒà ³ìJàÚ JàÒü>[J¡ú Òü} 1980 ƒà ³ÒàA¡ ëºàA¡ ή¡à ÒüìºG>ƒà Òü[@ƒìšì@ƒX ëA¡ì@ƒ[ƒt¡ *Òü>à ³å´¬àÒü Îàl¡ü=, ëÒï[\A¥¡à ët¡ºU>à ëA¡ï¹¤à "Þøý¡ šøìƒÅA¡ã Medak t¡Kã A¡ì”zÑz ët¡ï[J¡ú Medak t¡à Òü[@ƒ¹à KàÞê¡ãKã ³àìÚàv¡û¡à 뺚[J, Òü[@ƒ¹à KàÞê¡ã>à Medak A¡ã šø\à¤å "šR¡¤à Åã[¹¤ƒåƒKã R¡àA¡ì=àA¡šà ³ÒàA¥¡à šà³[J¡ ÒàÚƒå>à 뮡à; 6514 ó¡}ƒå>à ³ÒàA¡ 9 Ç¡¤à ³ó¡³ƒà íº[J¡ú Òü} 1980 Kã "R¡>¤à Źç¡v¡û¡à ³ÒàA¡ ë¤Uìºà¹ƒà ºàA¡[J¡ú ë³ì”zº A¡àºAå¡ìºt¡¹ *Òü>à =¤A¡ ët¡ï¤ƒåKã ³=v¡û¡à ³ÒàA¡ šà[g "³Îå *Òü¹´¶ã "³Îå} Aå¡A¡¤åG "³Îå} ë>à줺[Å} Úà*>à ºàÒü[¹A¡ A¡Úà³åA¡ Òü¹´¶ã¡ú
Òü} 2013 Kã &[šøº =àƒà Ѭ¹ ëÒà>¤à >å}R¡àÒüt¡¤ƒKã ë¤Uìºà¹ƒà íº¤à ëÒà[Ñšt¡àº "³ƒà ºàìÚ}[J¡ú W¡ìÚຠ">ãì¹à³ Òàt¡¢ "³Îå} [A¡ƒ>ã Úà*>à >à[ÅÀA¡[J "ƒåKà Òü} 2013 Kã &[šøº 21 ƒà ³ÒàA¡ [Å[J¡ú ³t¡³ƒåƒà ³ÒàA¡ W¡Òã 83 Ç¡¹¤[>¡ú ³ÒàB¡ã ³W¡à>åšã ">åš³à ë¤>\㢠íºìÒï[¹¡ú ëšàA¡šKã W¡Òã 84 Ç¡¤ƒà Òü} 2013 Kã >줴¬¹ 4 ƒà
Google Doodle "³Kà ëºàÚ>>à ³ÒàA¡šå ÒüA¡àÚJå´•[J¡ú


© 2016 - 2018 Poknapham. All rights reserved.