"ó¡¤à ëºàì³B¡¹ "³à *Òü>à Úå´•à³ ÚàÒü³à
& ëA¡ Î>àìt¡à>

         ‘A¡¹šÎ[@ƒ &³ [š [šKã ³t¡³ƒåƒà J«àÒüƒKã Ò¡ú ëÒï[\[v¡û¡ ³”|ã ³Åà ³Åà>à íšÅà ëºïì¹ ÒàÚ’¡ú ¯àó¡³ "[γA¡ Úå´•à³ ÚàÒü³à [Î}Ò (Òü} 1927 - 2017) >à Òü} 2003, ³àW¢¡ 16 t¡à ³ÒàB¡ã *Òü>ೃà íº¤à ³ÅàKã Úè³Kã A¡à "³ƒà l¡üÄ[J¤à "³ƒà "Òü¤ƒà ëó¡àR¡ìƒàAáA¡[J¤à ¯àîÒ[>¡ú 

          Úå´•à³ ÚàÒü³à, Òü} 2017A¡ã ³àW¢¡ 16 t¡à ³ÅàKã W¡Òã 95 ƒà íº[J샡ú ³ÒàB¡ã ³¹³ƒà šàl¡ü-ìW¡ "[γv¡û¡ƒà "Òü¤à ">ã>à ¯àì¹} ">ãJA¡Îå ÒàÄà ëó¡àR¡ìJø¡ú "ƒå¤å "Òü¤Îå [¹\ì>º ëšà[º[t¡ìA¡º šà[t¢¡Kã šàl¡üìJàìÀàÚ "³à *Òü>à "³Îå} [¹\ì>º šà[t¢¡[ÎKã ‘#ìÒï’ ÒàÚ[¹¤à šàl¡ü-ëW¡ "[ÎKã &[ƒt¡¹ "³à *Òü>à íº[J‰¤à Úå´•à³ ÚàÒü³Kà Úà´•à Åà}>à [t¡Ä-ëºàÚ>¹A¡[J¤[>>à 'Kã *Òü>Îå íº[J‰¤[ÎKã ³¹³ƒà A¡[¹P¡´¬à J¹[ƒ Òüƒå>à ëó¡àR¡ìƒàA¡šà Wå¡´¶ã J>¤ƒKã ³àKã ³¹³ƒà ¯àì¹}[Î Òü\¤[>¡ú 

         íº[J‰¤à Úå´•à³ ÚàÒü³à, šà[º¢Úàì³”zA¡ã ë³´¬¹, ³”|ã, &³ &º &, &ƒ\åìA¡[Ñ•Ñz "³[ƒ "Òü¤à "³[>¡ú ë=àÒüìƒàA¥¡à "ó¡¤à Åã}=à>ã}R¡àÒü *Òü¤à ëºàì³B¡¹ "³Îå[>¡ÒàÚ¤[Î ³ÒàB¡ã &ìγ¤Ããƒà šã[J¤à =¤A¥¡à JR¡[R¡¡ú ³ÒàA¡ ³[ošå¹ &ìγ¤ÃãKã "ó¡¤à [ÑšA¡¹ "³Îå *Òü[J ÒàÚ¤[΃à ë=àÒüìƒàA¥¡à A¡>à>Îå ëÚ;ºB¡ƒ¤à ³àì@ƒ¡ú "Òü¤>à ³[γ[ƒ W¡Òã 27 ëºà³ šàl¡ü³ã "³à *Òü>à &ìγ¤ÃãKã ëšøÎ ëK캹ãƒà ó¡´ÃA¡šƒKã 'ÒàA¡ ÒüÅà³A¥¡à l¡ü[J¤ƒå >ã}[Å}ºv¡ûå¡>à =³\¤[>¡ú ët¡[¹ìt¡à[¹ìÚº &ìγ¤ÃãKã ³t¡³ƒà Úå´•à³ ÚàÒü³>à A¡Úà³ >ã}[=>à ³ì=ï šàR¡ì=àA¡šìK ÒàÚ¤ƒå ³t¡³ƒåKã &ìγ¤ÃãKã ëšøà[Î[ƒ}Î>à ¯à¹ã>[¹¡ú ³t¡³ƒåKã [ƒì¤t¡[Å}>à ¹ç¡[º}Kã ³àÚîA¡ƒà *Òü¹¤Îå "³ƒ¤å *Òü¹¤Îå Úå´•à³ ÚàÒü³>à ó¡\>à R¡àR¡[J¤ƒåKã ³ÅA¡ JR¡Ò[À¡ú ó¡\>à R¡àR¡[R¡¡ú ëÎà[ÎìÚ[ºÑzA¡ã *ìšà[\Î> "³à *Òü>à Úà´•à ó¡\>à [ƒì¤v¡à Źç¡A¡ Úà[J¤à, ³”|ã[Å}¤å A¡A¡R¡à*>Ò>¤à R¡³[J¤>à íº[J‰¤à [Å}\î³ ë=àA¡ìW¡à³ íºA¡àÚKã ë=àA¡ìW¡à³ W¡@ƒøìÎJ¹[>¡ÒàÚ¤[ÎÎå ³t¡³ƒåKã &ìγ¤ÃãKã ëšøà[Î[ƒ}Î>à ºã[¹¡ú Úå´•à³ ÚàÒü³à ³ÅàKã W¡Òã 17 ëºà³ Ç¡¹A¡šà ³t¡³ "ƒå¯àÒüƒKã ë>t¡à Òü¹à¤t¡A¡ã tå¡}Òü>¤à "³à *Òü>à ëšà[º[t¡Gt¡à ëJàR¡ƒà¹A¡[J ÒàÚ>à 'ìJàÚƒÎå >ã}[Å}º´¶ã¡ú ¯àó¡³[Î ³ÒàB¡ã ‘šå[XKã ëJàR¡W¡;’ ÒàÚ¤à "ƒåƒÎå >ã}[Å}[R¡¡ú "ƒå´•[ƒ *Òü¹Kà ³ÒàA¥¡à Òü} 1948 Kã "Òà>¤à ³[ošå¹ &ìγ¤ÃãKã ³ãJºƒ[ƒ l¡ü;ìºï &ìγ¤Ãã ëA¡@ƒøƒà ³ã칚 *Òüƒå>à ë>t¡à Òü¹à¤t¡A¡à ë=}>[³Ä[J¡ú ³ãJºƒåƒà Òü¹à¤t¡>à ³àÚ šàA¡[J¡ú ³[ÎKã ³¹³[Î A¡[¹Kãì>à ÒàÚ¤ƒå[ƒ ÚàÒü³>à ³W¡à JàÚ>à ºã[¤¹³ì‰¡ú ³[Î ³ÒàB¡ã ët¡àR¡à>¤à ">ã}¤à "³ƒKã *Òü¹´¬Îå ÚàÒü¡ú

        ³[ošå¹ [ššºÎ šà[t¢¡ƒà šàl¡üìJàìÀàÚ "³à *Òü>à ë=}JàR¡ J¹ƒà íº[³Ä¹´¬ƒåKã ³tå¡}ƒà Úå´•à³ ÚàÒü³>à Òü} 1996 A¡ã ³tå¡}ƒKã[ƒ &³ [š [š =àìƒàA¡ìJø¡ú ³[ÎKã ³tå¡}ƒà "Òü¤>à ³ÒàB¡à "Îå³ l¡üÄ>ã}ƒå>à íº¤ƒKã ë>à}³à Òü} 2002 Kã [ƒìδ¬¹ 21 Kã "ÚèA¡ šè} 9 J¹à ëÒÀA¡šà "ƒå¯àÒüƒà Òü>à* íº³ìšàA¡š³ Òüì³à¤Kà ëºàÚ>>à W¡;ºKà ³àKã *Òü>à³Kã Ú賃à l¡ü>ƒå>à &³ [š [š ëšàA¡[J¤Kã "³Îå} "ît¡-"ît¡Kã ³¹³ƒà šè} 1 ë¹à³ ëÒÄà ¯à¹ã Åà>[J¡ú ³tå¡}ƒà ">ãÇ¡¤à *Òü>à Òü} 2003 Kã ³àW¢¡ 16 t¡Îå šè} 1 ë¹à³ ëÒÄà l¡ü>[J¡ú ³[ÎKã ³tå¡}ƒà Òü} 2005 ƒà ³ÒàB¡ã ‘šå[X ëJàR¡W¡;’ ¡ÒàÚ¤à ºàÒü[¹A¡[Î ëó¡àR¡[J¤[>¡ú ºàÒü[¹A¡[΃à ó¡>à >ã}[=>à ³àKã šå[X ¯à¹ã ºã칡ú "ƒå¤å "Òü¤>à ³àKã ºàÒü[¹A¡ šà¤à, šàl¡ü t¡à¤à >;t¡¤ƒà ³ÒàB¡à ëºàÚ>-[t¡Äƒå>à ëšà[º[t¡GA¡ã º³ƒà ët¡à;>-[t¡Ä¹A¡[J¤ƒåKã t¡àS¡A¡[Å}ƒå ët¡àš-ët¡àÙà ³ì=º "³[> J[À¡ú 

       ³[ošå¹ &ìγ¤Ããƒà ë>à}³à \à[t¡Kã #îÅ ÅA¡[J¤à ³t¡³ƒà íº[J‰¤à "àÒü ët¡àì´šàA¥¡à ³àKã ó¡³ó¡³ƒKã [ÑšA¡¹ ¯àÒü ÚàÒü³ƒà, \à[t¡Kã #îÅ ÅA¡[J¤ƒåƒà * \Ú ëÒïK;[J샡ú ë>ìÑ•º &씂´¬å ÒüA¡àÚ Jå´•[J쉡ú ³[ÎKンA¡ ëºïJ;šà Úà¤à =¤A¡ ëºïJ;>¤à >ã}[Å}ºA¡šà ³t¡³ƒåƒà [ÑšA¡¹ ¯àÒü ÚàÒü³>à ó¡\¤à ¹ç¡[º} "³à šã[J¡ú #îÅKã ëÒïK;>¤à ³¹v¡û塃à "³>à "³¤å ëÚ}>ƒå>à íº>¤[ƒ >;t¡¤[>>à ¯àÒü ÚàÒü³>à, * \ÚKã ëÒA¡ ³=}ƒà ó¡[´Ã¤[Î W¡à@ƒ³ ³[>Ò๠보¬¹[>¡ú ³ÒàA¥¡à JR¡K[>¡ú ³[>ÒใKã "ìÅ}¤à "Wå¡´¬ƒå t¡à¹[Î ÒàÚ>à >ã}[Å}ºA¡[J¡ú W¡à@ƒ³ ³[>Ò๠"³Îå} * \Ú ">ã³A¡ ³[ošå¹ [ššºÎ šà[t¢¡Kã &³ &º & R¡àv¡û¡[>¡ú W¡à@ƒ³ ³[>Òà¹>à ³³àÚ ºèA¡=¹š ët¡ï>à ëÒïK;ºKà ³¹ç¡³ ³¹ç¡³ ëÅà@ƒå>à * \Úƒà ëÅà”‚à}>>à, \Ú >R¡[Î[ƒ ÒàÚ¤P¡´•à ÒàÚ¹Kà ³³àÚ ÒàÚK;ºƒå>à ‘Î๠ëÒïK;[J¤³àìÀ’ ÒàÚ>à Jå³[J¡ú ³ƒåƒà Úå´•à³ ÚàÒü³>à, ‘ëÒïK;[J’ ÒàÚ>à ët¡³[Å>[J¡ú ¯àÒ} šàl¡üÒ}Kã ³t¡³ ³àR¡Ò@ƒ>à, Î[šÃì³”z¹ã >;t¡>à Ò}ºA¡[J¤[Å}ƒà ³t¡³ ³àR¡Ò@ƒ>à Î[šÃì³”z >ìv¡ ÒàÚ>à ët¡>[Å>Ò>¤[Î[> ³ÒàA¥¡à íÒ¤[Ρú

      [ƒìδ¬¹ 21 ƒà l¡ü>[J¤ƒåƒà "Òü¤>à \>àt¡à šà[t¢¡ƒà &³ [š [š>à ³\¢ ët¡ï[J¤ƒåKã ³t¡àR¡ƒå Ò}¤ƒà ³ÒàA¥¡à, ³t¡³ƒåƒà &³ [š [š ³è;=;ºKà \>àt¡à šà[t¢¡ƒà šè>[Å>[J¤ƒå =ì´¶àÚ ëÅàA¡[J¡ú "ƒå¤å ëšà³ƒå>à íº¤ƒKã A¡>ó¡ì¹X Úà*[J샡ú "[º³å[„Äà ³[΃à J¹à ³àÒü@ƒ ët¡ï[J¡ú ³[ošå¹ [ššºÎ šà[t¢¡ A¡[¹Kンv¡û¡à ëų-[J¤ì>à ÒàÚ¤Kã ³t¡àR¡[Îƒà šàl¡üJå³ šã¹ƒå>à ³ÒàA¥¡à ÒàÚ, Òü[@ƒ¹à KàÞê¡ã>à ³[ošå¹Kã Ç¡A¡ìÚ} ëÚ}ºv¡û¡¤ƒåƒà ëºàìA¡º šà[t¢¡ ëÅ´ÃK[ƒ ëΔz¹>à &ìt¡X> ëºï¹B¡[> J>[J¤à "³Îå} t¡à[³º >àƒåƒà [ƒ &³ ëA¡>[W¡}¤à ë=ï>à ó¡>à ÅàÎ> W¡ºàÚ¤ƒåƒKãÎå &³ [š [š ëÅ´•¤KンA¡ 'ìJàÚKã ¯àJº ëÒà}Ò>[J¤[>¡ú &³ [š [š ιA¡à¹ íº¹¤à ³tå¡}ƒà šøàÒü³ [³[>Ñz¹ Òü[@ƒ¹à KàÞê¡ãKà ÒüÒà> ÒàÄà l¡ü>[J¤à "³ƒà ³Ò³ƒ "[º³å[„>Kà 'ìJàÚ>à ëΔz¹>à ³[ošå¹¤å ë=ï*Òüƒ¤Kã ¯àó¡³ ëÒïìƒàA¡[J¡ú [š &´•à t¡ìÅ}>à ¯àó¡³[΃à A¡>ìó¡Î ët¡ï[J¡ú ë>ìNÃv¡û¡ ët¡ï[J ÒàÚ¹A¡[J¡ú Òü[@ƒ¹à KàÞê¡ã>à A¡[¹Kã A¡ìUöÎt¡Kã ët¡àA¡[J¤ì>à Ò}ºA¡šƒà ³[ošå¹KンA¡ ëΔz¹>à =¤A¡ *Òü>à ët¡ï[J¤à [ÎìN¥º ÒüXìt¡X "³v¡à šåì=àA¡[šÚå, íºt¡¤[> "ƒå>à Køàιç¡v¡Kã A¡ìUöÎ *Òü¹A¡šà *Òü¹¤Îå A¡ìUöÎ =àìƒàA¡[J¤[> ÒàÚ>à Jå´ÃA¡[J¤[>¡ú ³ƒåƒà Òü[@ƒ¹à KàÞê¡ã>à Úà[J ÒàÚ>à ¯àÒü ÚàÒü³>à >ã}[Å}[J¡ú ¯àÒü ÚàÒü³>à "Òü¤Kã ¯àÒ} "³ƒà - 'ìJàÚ¤å ³t¡³ƒåƒà (&³ [š [š ëÅ´¬à) A¡ìUöÎt¡Kã t¡à씂àA¡Jø¤[> ÒàÚ¤Îå ÚàÒü¡"ƒå¤å 'ìJàÚ[ƒ A¡ìUöÎt¡Kã ët¡àAá¤à A¡àR¡¤å[>¡ú ³ÒàA¥¡à ÒàÚ[J, ³t¡³ƒåKã Òü[@ƒ¹à KàÞê¡ãKã š¯à¹, A¡³à@ƒ Úà´•à R¡A¡š[>¡ú ³à>à ÒàÚJø¤[ƒ ëÅàÚƒ>à šàR¡ì=àA¡šà "[Î[>¡ú ³[ošå¹ƒà [¹\ì>º ë³[ƒìA¡º A¡ìº\ [º}¤Kã ³t¡àR¡ƒà Òü[@ƒ¹àƒà ÒàÚ¤ƒà ³ÒàA¥¡à l¡ü³à ÎS¡¹ [ƒ[Gv¡à ÒàÚ¹¤[>, ³àKà l¡ü>¹ç¡ì¹à ÒàÚ¹A¡[J¡ú [ƒ[Gt¡ l¡ü>¹ç¡¤ƒà [¹\ì>º ë³[ƒìA¡º A¡ìº\ "³à [º}¤à ëÒv¡û¡à Úà¹A¡[J¤[>¡ú

        ³Jà t¡à>à šà[º¢Úàì³”zA¡ã ë³´¬¹ "³à *Òü[J¤ƒåƒà A¡[¹ J>[J¤à ÒàÚ¤Kã ³t¡àR¡ƒÎå, ºàÒüÅø³ ë™àìKŬ¹>à Òü} 1953 ƒà &³ [š *Òü¤ƒà '¤å [ƒÀãƒà šå¤ƒåƒà šà[º¢Úàì³”z l¡ü¤ƒà 'ÒàA¡Îå &³ [š Úà´•à *Òü>ã}[J¡ú &³ [š [šKã &³ [š *Òü>à W¡;šƒå>à ëšà[º[t¡ìA¡º A¡[¹Ú¹ƒà Úà´•à >å}R¡àÒü¤à ó¡à*[J¤à ³t¡àR¡[>¡ú Úå´•à³ ÚàÒü³>à ³[ošå¹ &ìγ¤ÃãKã [ÑšA¡¹ *Òü[J¤à ³t¡³ƒåƒà ÒàăKã &ìγ¤ÃãKã ³ÅA¡ "[Î ëÒÄà ë=àA¡Ò>¤à R¡³[J¡ú ³ÒàA¥¡à &A¡[\A塸[t¡¤>à Å[v¡û¡ Åã[\Ä[¹¤à šè´¬à šø\àƒKã [W¡}ì=àAáKà Åã[\Ĥ[> "ƒå>à ³ìJàÚ &ìγ¤Ããƒà &A¡àl¡üì”z¤º *Òü ÒàÚ¤ƒå JR¡Ò>¤à *Òü>à ë³[ƒìA¡º ëÑHþƒºKãƒà ëW¡Ä¤[Å} íW¡¹àA¡ ó¡}Ò>[J¡ú ³ÒàB¡ã Òü} 1980 - 1984 Kã [ÑšA¡¹Kã ³t¡³ƒå Úà´•à Åã}=à>ã}R¡àÒü *Òü¤à "³[> ëºïK[>¡ú &ìγ¤Ããƒà ë³[ƒìA¡º ³”|ã>[W¡}¤[Å}ƒå ³*} "³ƒà ¯à>à JàR¡[J¤ƒå ³t¡³ƒåKã šàl¡ü³ã "³à *Òü>à "Òü¤>Îå l¡ü¤à ó¡}[J¡ú ³[΃à >;t¡>à "ît¡ "ît¡ ëÑHþƒº A¡ÚàÎå &ìγ¤Ããƒà í>>Ò>[J¡ú ³ãÚೃà "¹à>¤à ët¡ï¤[Å} ƒ[@ƒ ó¡}ì¤àÚ칡 ÒàÚ¤ƒå JR¡Ò>¤à R¡³[J¡ú &ìγ¤ÃãKã ëšøà[Î[ƒ}Î šè´¬à ³[ošå¹ ëºà@ƒà ëó¡àR¡Ò>¤à R¡³[J¡ú &ìγ¤Ãã "[Î íº¤àA¡ "³Kã J«àÒüƒKã ¯à}¤à "ìÅ}¤à ëƒì³àìyû¡[t¡A¡ ÒüX[t¡t塸Î> "³[> ÒàÚ¤ƒå Òü¹àÚ ºàÚ>à $;ì=àA¡šà R¡³[J¡ú &ìγ¤Ãã¤å Úà´•à t¡¹ç¡-t¡¹ç¡>à ëÅ}>à íºÒ>[J¡ú 

         ¯àÒü ÚàÒü³à, Òü} 1968 ƒà ³[ošå¹ [ššºÎ šà[t¢¡ [º}J;šƒà Úà*[J¤à Úà´•à ³¹ç¡ *Òü¤à ºå[W¡}¤à "³[>¡ú ³t¡³ƒåƒà ëÚà;Ť㠳ìJàR¡ ÒàÚ>[J¤à &³ [š [šKã ºå[W¡}¤[Å}[ƒ ³=}[Å;>à ¯àÒü ÚàÒü³à, ³Ò³ƒ "[º³å[„> "³Îå} ëÅA¡³àÒüKã J«àÒü¹àA¡š³ W¡à*¤[>¡ú ºå[W¡}¤à "׳[γA¡ Òü} 1977 t¡à &³ [š [š>à ³t¡³ƒåKã \>àt¡à šà[t¢¡ƒà šè>[Å>¤ƒåƒà Úà*[J¡ú ³t¡³ƒåƒà "Òü¤Îå Úà*>à ºàÒüÅø³ ³>à*¤ã>à ºå[W¡}¤à A¡àR¡ºèš "³>à &³ [š [š A¡Ä¤Kã "A¡>¤à =¤A¡ W¡R¡[Å>[J¡ú ³î³ƒà &³ [š [š ³è;ºå¹¤ƒKã A¡>ìÒï[J¡ú ¯àÒü ÚàÒü³>à Òü} 1980 Kã ³ãJºƒà, \>àt¡à šà[t¢¡Kã &³ &º & *Òü>à, ëA¡ 'W¡ W¡à*¤à "³Îå} * \ÚKà ëºàÚ>>à A¡à[J¡ú  ëA¡ 'W¡ W¡à*¤à "³Îå} * \Ú>à ³ãJº ³tå¡} W¡Òã "³³åA¡ íº¹Kà &³ [š [šƒà "³åA¡ W¡R¡ºA¡[J¡ú "ƒåKà Úå´•à³ ÚàÒü³Îå Òü} 1988 ƒà &³ [š [šƒà "³åA¡ ÒÀA¡[J¡ú "ƒåƒKã &³ [š [šKã ιA¡à¹ "³à Òü} 1990 ƒà, "๠ëA¡ ¹>¤ã¹>à ºå[W¡}ƒå>à ëų[J¡ú Òà*¤³ ®å¡ì¤àÄà šà[t¢¡Kã šø[Î샔z *Òü¤à ³t¡³ƒåƒà "A¡>¤à #¹à} "³à ºàA¡šƒKã Òà*¤³ ®å¡ì¤à> &³ [š [šƒKã t¡à씂àA¡[J¡ú "ƒåKà ¯àÒü ÚàÒü³>à &³ [š [šKã šø[Î샔z "³åA¡ *Òü[J¡ú ³t¡³ƒåƒÎå &³ [š [šKã šø[Î샔z "³à *Òü>à ¯àÒü ÚàÒü³>à šà[t¢¡ "[Τå >ã}[=>à W¡ºàÚ¤à R¡³[J¡ú šà[t¢¡Kã šàl¡üìJàìÀàÚ šè´¬à "³Îå} &³ &º & ëºàÚ>³B¡ã =à\¤à ³àR¡Ò>[J샡ú šè´•³B¡ã Îìšàt¢¡ ó¡}[J¡ú

        A¡[¹P¡´¬à Òà*¤³ ®å¡ì¤àÄà &³ [š [šƒà "ƒå³ íº¹´Ã¤[ƒ ³t¡³ƒåKã šà[º¢Úàì³”zA¡ã ë³´¬¹ "[Î ³ÒàA¥¡à *Òü¹´¬à Úà¤[>¡ú "ƒå¤å ³ÒàA¡ íºy¤[>>à ³t¡³ƒåKã Wè¡}[ÅĤà ιA¡à¹Kã ³ã칚 "³à *Òü>à ³ãJº ë=}>¤ƒà ¯àÒü ÚàÒü³>à š}¯à ¯àƒ>à ³ãJº ³àÚ šàv¡ûå¡>à &³ [š *Òü[J¡ú ³ÒàA¥¡à &³ [š [šKã šø[Î샔z "³Îå} &³ [š [šKã &³ [šÎå *Òü[J¡ú ³[Î>à ³ÒàA¥¡à Òü} 1953 ƒà [ƒÀã W¡;šƒà šà[º¢Úàì³”z l¡ü¤ƒKã &³ [š "³åv¡û¡} *Òü>ã}[J ÒàÚ¤Kã ³R¡ºà@ƒåÎå ³R¡ó¡à*>Ò>[J¡ú ³t¡³ƒåƒà t¡àgà Úà´•à W¡à[J¤[ƒ ³[ošå¹ã ëºàºì>, ëA¡à>A¡à>ã "³Îå} ë>šà[º ëºàºì> "׳[Î A¡X[t¡t塸Î>Kã [>šàºÇ¡¤à ë΃帺ƒà W¡ºÒĤà [¤º šåì=àA¥¡¤à ëÒà;>¤ƒà &³ [š [šKã &³ [š *Òü>à Úà´•à A¡Äà t¡A¡[Å>¤ƒà ³ÒàA¥¡à Źç¡A¡ Úà[J¤ƒå[>¡ú ëºàºKã [¤ºƒå šåì=àA¡šà >å[³; (Òü} 1993, "KÑz 21) A¡ã >å[³ƒà} šè} 9 Kã & "àÒü "à¹, [ƒÀãKã šàl¡üƒà - ‘¯àÒü ÚàÒü³à "ºìÎà ¹Î tå¡ ƒ 믺 *¤ [ƒ Òàl¡üÎ, ëšø[Î} tå¡ šàÎ [ƒ [¤º’ ÒàÚ>à ºàl¡ü¹A¡[J¤ƒå "Òü¤>à >ã}[=>à t¡àìÒï[J¡ú >å[³;t塃à [¤ºÎå šàÎ ët¡ï[J¤[>¡ú t¡ìÅ}>à =ì´¶àÚƒà ³ÒàA¡šå R¡³îJ íºt¡>à =àK;[J¡ú 

       Úå´•à³ ÚàÒü³>à &³ [š [šKã šø[Î샔z *Òü[J¤ƒå ³t¡ãA¡ W¡à¤à šø[Î샔z "³[> ÒàÚ>à ëºïÒü¡ú ³ÒàA¥¡à Úà´•à ëÅ}>à šø[Î샔zA¡ã =¤A¡ ët¡ï[J¡ú ³ÒàA¡ ³ã "³Kã ³ãìt¡A¡ ³ã¹ç¡, íÒ [Å}¤à, "ó¡ ó¡v¡, =à\¤à Úà¤à, Úàƒ¤à, šà[t¢¡ƒà A¡àĤà "³[ƒ A¡àă¤>à A¡>à A¡>àì>à ÒàÚ¤ƒå ëÒv¡û¡à Òü¹àÚ ºàÚ>à JR¡¤à R¡´¬à ³ãÅ[A¥¡¡ú šà[t¢¡Kã ëź-=å³Îå Úà´•à >ã}[=>à [>Ú³ Wå¡´•à Åã[\îÄ¡ú ÒüA¡àÚ¤à JR¡[R¡¡ú Úà´•à yàXšì¹[X íº>à ëź-=å³Kã [ÒÎठët¡ïÒ[À¡ú šà[t¢¡Kã ó¡@ƒKã ³t¡àR¡ƒà ºàA¡šà ¯àó¡³ Jè[ƒ}³A¡ ëÎì”|º A¡[³[t¡Kã ³ãó¡³ƒà šåì=àv¡ûå¡>à í>>Ò[À¡ú šà[t¢¡Kã ë\>칺 ëÎìyû¡t¡¹ã ">ã ³ÒàA¥¡à ëºïì=àAá¤[ƒ ³¹àº íºì¹ ÒàÚ>à ëºïJøK[> ÒàÚ¹ƒå>à ³Åà ³Åà>à ó¡³ =àìƒàA¡Ò>[J¡ú l¡üšå ">ã [κ ët¡ïƒå>à =³[J¡"ƒåKà Òü>E¡à¹ã W¡x[J¡ú [W¡}>¤[Å} ³ÒàA¥¡à ëºà;[Åì@ƒ¡ú ³ÒàA¡ "³Îå} "๠ëA¡ ¹>¤ã¹ ">ãKã [ºƒ¹[Κ ³Jàƒà Òü} 1995 Kã &ìγ¤Ãã ³ãJº ë=}>¤ƒà &³ &º & 18 A¡à[J¡ú "ƒåƒKã Òü} 1990 Kã ιA¡à¹ƒå>à W¡Òã 1 Kà =à 10 ƒà A¡àÚ¹¤à ³tå¡}ƒà ³=}Kã ³ãJº ó¡à*¤ƒà &³ [š [šKã &³ &º & 11 "³v¡à ëW¡àR¡ì=àA¡Ò@ƒ>à šà[t¢¡ƒà íº¤à R¡³[J¤ƒKã ³ãJºƒà &³ &º & 18 A¡à[J¤ƒå ÚàÒü³à "³Îå} "๠ëA¡ ¹>¤ã¹Kã [ºƒ¹[ΚA¡ã P¡oƒå>[> ÒàÚK[>¡ú &³ [š [šKã ³>å}ƒà ëÒï¹A¡šà ³ÒàA¡ ëºïì=àA¥¡¤Kã #¹à}ƒå ëÎì”|º A¡[³[t¡ƒà šè´•³A¡šå ëšÄ¤à "ìÅ}¤à šàl¡üJå³ šãƒå>à #¹à}ƒå ³àR¡Ò>[J¡ú A¡>à "³v¡à t¡à씂àA¡[J샡ú ¯àÒü ÚàÒü³Kã¡J«àÒüƒKã >ã}[Å}¤à Úà¤[Î Úà´•à ¯à¹¤à, ëÅàìÀÎå ÒàÚ¹¤à "ît¡>Îå A¡Úà ë=ï*Òü>à =à>[¤‰¤à šà[t¢¡[ÎKã šàl¡üìJàìÀàÚƒåKンA¡ ³ìt¡R¡ šàR¡>¤à ³ÒàA¥¡à ëÒà;>[J¤ƒå[>¡ú ³[Î "ît¡ šø[Î샔z[Å}Kã ³t¡³ƒà l¡ü[Jƒ¤à ë=ï*} "³[>¡ú ³[γA¥¡à Køàιç¡t¡A¡ã šàl¡üìJàìÀàÚ[Å}>à ³ÒàA¡šå ‘*\à ÚàÒü³à’ ÒàÚ>à ºè´•à ëºï>[¹¤[>¡ú ³ÒàA¥¡à šà[t¢¡Kã ëź-=å³ "³v¡à ºàÄà Åã[\Ä[J샡ÒàÚ¤[Î JR¡ÒĤà Åã[À "³[ƒ ëÒà;>¤à l¡üÒü¡ú šèA¡ìW¡º ëÅ}¤à ºå[W¡}¤à "³à *Òüƒå>à šà[t¢¡Kã Òüì³\ ¯à}J;ÒĤà =¤A¡ ët¡ïÒü¡ú 

          ³ÒàB¡ã ³=v¡û¡à "A¡>¤à W¡à\¢ ët¡ïƒå>à ëºïì=àA¥¡¤à R¡àR¡[J¤à ë³´¬¹ "³Kã šàl¡üJå³ šã¹ƒå>à ëÎì”|º A¡[³[t¡Kã [ƒì¤t¡ "³ƒà ³ÒàA¥¡à ó¡\>à ³ã[Å}ƒåƒà `¡à> t¡à>à Jå´ÃA¡šƒà ëºàÚ>à ët¡=¤à R¡³[J¡ú ³ÒàA¡ ³ó¡³ ³t¡³ W¡à>à ëºà>Kã íÒ[Å}¤à "³Îå} ³ƒå¤å ³ÅA¡ ë=àA¥¡à Åã[\Ĥà íÒ[J¤à ³ãÅA¡ "³Îå[>¡ú Òà*¤³ ®å¡ì¤à>Kã A¡àR¡¤èKà A¡Äà J;>¤ƒåƒà ®å¡ì¤à>Kãƒà Úà*[J¤à ëºàÚ>à t¡à씂àA¡[J¡ú "ƒå¤å "Òü¤¤å[ƒ ³ÒàA¥¡à, ‘Î>àìt¡à> >R¡[ƒ &³ [š [š ³è;=;>¤à ëÒà;>¹A¡[J¤à ³t¡³ƒåƒà &³ [š [š¤å [Ò}ÒĤà ëÒà;>¤ƒà ëšàxà¤à íºt¡>à A¡Äà ëÒà;>¹A¡[J¤à, &³ [š [šKンA¡ Úà´•à ¯à\¹A¡[J¤[>¡ú ëºàÚ>>à ‘#ìÒï’ ¤åÎå [Ò}ÒĤà ëÒà;>\¹A¡[J¤à šàl¡üìJàìÀàÚ "³Îå[> ÒàÚƒå>à t¡à씂àA¡[J샡ú’ Òü} 1996 A¡ã šø[Î샔z ³ãJºKã ³³àR¡ƒà šà[t¢¡Kã ëÑzt¡ [¹t¡[>¢} *[ó¡Î๠JĤà ëÎì”|º A¡[³[t¡Kã ³ãó¡³ "³ƒà ¯àÒü ÚàÒü³>à "Òü¤à ÒüÅàKã [³} Úà*>à "ìt¡àÙà ³ã*Òü 2 JB¡ã [³} šøìšà\ ët¡ï¹A¡[J¡ú ³ƒåƒà "ìt¡àÙà 2 ƒå>à "³åA¡ 'ÒàA¡[Î šà[t¢¡KンA¡ ³t¡³ Aå¡Òü>à ¯à\¹Aá¤[> "ƒå>à '¤å *Òü>à "๠* Òà[ÙÚå ÒàÚ¹A¡šƒKã '¤å "๠* *Òü>à ëÎì”|º A¡[³[t¡>à J>[J¡ú ³[Î ³ÒàB¡ã šø[Î샔z[ΚA¡ã ³ìt¡ïƒå[>¡ú 

         "Òü¤Kà ³ÒàB¡à ÒüìA¡à> ëA¡àÄà l¡ü>[J¤[Î Òü} 2003 Kã ³àW¢¡ 16 t¡[>¡ú ³t¡³ƒåƒà ³ÒàA¡ ëšà[º[t¡ìA¡º šà[t¢¡ "³v¡ƒà Úà*ì‰ ÒàÚ>à t¡´ÃA¡[J¡ú ³[γ[ƒ ³ÒàB¡ã ³W¡à>åšà "Òº ƒà. ¯àÒü [\ìt¡Äà &³ [š [šƒKã ët¡àAáKà "ìt¡àÙà šà[t¢¡ "³ƒà Úà*[J¤à "ƒåƒKã Òü³å} ³>å}Kã *Òü>à šà[t¢¡ ëÒà}[J¤>à &³ [š [šƒKãÎå ët¡àìAá ÒàÚ¤ƒå[>¡ú ³ìt¡A¡ J¹Îå ‘Î>ààA¡’, ‘[A¡Èà>’ >[W¡}¤Kã &[ƒt¡¹ *Òü>à šå[J¤à "³[ƒ ‘R¡[Î’ >[W¡}¤à šàl¡ü-ëW¡[Å}ƒÎå ¯àì¹}>[W¡}¤à Òü¤Kã íÒ>¤ã íº¹A¡[J¤ƒå>à ¯àÒü ÚàÒü³>à A¡[¹P¡´¬à Òüì=à¹A¡šà ³t¡³ƒà \ì>¢[º[ÑzA¡ ¹àÒü[t¡}Kã ³W¡àA¡Îå Úà*Òü¡ú ³[΃à >;t¡>à ëºàì³B¡¹, &A¡[\A塸[t¡¤ "³à *Òü>à ³ìR¡à@ƒà t¡´•ã}R¡àÒü "³[ƒ Åã}=à>ã}R¡àÒü *Òü¹¤à P¡o A¡Úà "³à Úà*[¹¡ú W¡š ³àÄ>à ³ÒàA¡ &ƒ\åìA¡[Ñ•Ñz "³à *Òü>Îå ë=àÒüìƒàA¥¡à Åã}=à>ã}R¡àÒü[>¡ú ³ÒàA¥¡à ÒàÚ[¹¤à º³[Å} "[΃à =´Ã[´Ã¤à "ÒàR¡¤à ³ó¡³[Å} "[Î[ƒ ³t¡³ Wè¡ÙKã *Òü>à "ƒå´¶A¡ ÒàR¡ƒå>à íºìÒï¹K[>¡ú 


© 2016 - 2017 Poknapham. All rights reserved.